Bu sözlük hakkında
Tur, transfer ve otel operasyonunda her gün kullanılan 25 terimin kısa tanımları. Tanımlar Türkiye’deki uygulamaya göre yazılmıştır; mevzuatla ilgili terimlerde güncel düzenlemeleri ayrıca kontrol edin.
A
- Acenta (seyahat acentası)
- Konaklama, tur, transfer gibi turizm hizmetlerini kendi müşterilerine satan ya da organize eden, TÜRSAB belgeli işletme. B2B sistemlerde hem satıcı hem hizmet sağlayıcı olabilir.
İlgili sayfa → - Alış (pick-up)
- Misafirin tur ya da transfer için otelinden veya belirlenen bir noktadan araca alınması. “Alış saati” aracın misafiri alacağı saattir; balon turlarında çoğunlukla gün doğumundan öncedir.
- API
- İki yazılımın birbirine veri gönderip almasını sağlayan programlama arayüzü. Örneğin HMS Otel Programı ile BrokUp arasındaki bağlantı bir API üzerinden çalışır.
İlgili sayfa →
B
- B2B
- İşletmeden işletmeye (business to business) satış. Turizmde otelin, acentanın ya da tur firmasının başka bir firmanın hizmetini kendi müşterisine satması.
İlgili sayfa → - B2C
- İşletmeden tüketiciye (business to consumer) satış. Misafirin hizmeti doğrudan işletmenin web sitesinden ya da gişesinden satın alması.
- Bırakış (drop-off)
- Misafirin tur ya da transfer sonunda otele, havalimanına veya belirlenen noktaya bırakılması.
C
- Cari hesap
- İki firma arasındaki alacak ve borç hareketlerinin tarih sırasıyla izlendiği hesap. Firmalar arası tur satışında komisyon ve hizmet bedelleri cari hesapta birikir.
F
- FIT (münferit misafir)
- Free Independent Traveller. Bir grubun parçası olmadan, kendi programıyla seyahat eden misafir. Tur satışlarının önemli kısmı münferit misafirlere yapılır.
H
- Hizmet sağlayıcı (tedarikçi)
- Turu düzenleyen, transferi yapan ya da etkinliği sunan işletme. B2B rezervasyonda rezervasyonu alan ve hizmeti fiilen veren taraftır.
İlgili sayfa →
K
- Kanal yöneticisi (channel manager)
- Otelin oda müsaitliğini ve fiyatlarını online satış kanallarına tek panelden dağıtan yazılım.
- Kapasite
- Bir hizmetin belirli bir tarih ve saatte alabileceği en fazla kişi sayısı: sepetteki yer, teknedeki koltuk, araçtaki koltuk.
- KBS (Kimlik Bildirme Sistemi)
- Konaklama tesislerinin misafir kimlik bilgilerini 1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu gereğince emniyet ya da jandarmaya elektronik olarak bildirdiği sistem.
- Komisyon
- Satıcı firmanın, başka bir firmanın hizmetini sattığı için aldığı pay. Oran ya da sabit tutar olarak belirlenebilir.
İlgili sayfa → - Kontenjan (allotment)
- Hizmet sağlayıcının belirli bir satıcıya ya da satış kanalına belirli bir tarih için ayırdığı yer sayısı.
M
- Mutabakat
- İki firmanın belirli bir döneme ait karşılıklı alacak ve borç kayıtlarını karşılaştırıp aynı rakamda uzlaşması. Tur satışında genellikle ay sonunda yapılır.
N
- Net fiyat
- Hizmet sağlayıcının satıcı firmaya verdiği, üzerine komisyon ya da kâr payı eklenmemiş fiyat. Satıcı firma misafire satış fiyatı üzerinden satar.
- No-show
- Rezervasyonu olduğu hâlde belirlenen saatte hizmete gelmeyen ya da alış noktasında bulunmayan misafir.
O
- Operasyon
- Satılan hizmetin sahada yürütülmesi: alış listelerinin hazırlanması, araç ve personel planlaması, misafirin alınıp bırakılması.
P
- Pax
- Yolcu ya da kişi sayısı için kullanılan kısaltma. “4 pax” dört kişilik rezervasyon anlamına gelir.
- PMS (otel programı)
- Property Management System. Otelin rezervasyon, ön büro, oda ve misafir işlemlerini yönettiği yazılım. HMS Otel Programı bir PMS’tir.
İlgili sayfa →
S
- Satıcı firma
- Başka bir işletmenin hizmetini kendi misafirine ya da müşterisine satan otel, acenta veya tur firması.
- SHGM
- Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü. Sıcak hava balonu işletmelerinin de bağlı olduğu, Türkiye’de sivil havacılığı düzenleyen kurum. Balon işletmeleri uçuşa katılan yolcuların bilgilerini SHGM’ye bildirir.
İlgili sayfa →
T
- Tarifesiz yolcu taşımacılığı
- Belirli bir sefer tarifesine bağlı olmadan, talep ya da sözleşme üzerine yapılan yolcu taşımacılığı. Turizm transferleri ve tur taşımaları bu kapsamdadır.
İlgili sayfa →
U
- U-ETDS
- Ulaştırma Elektronik Takip ve Denetim Sistemi. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı’nın, karayolu taşımacılığında sefer, araç, sürücü ve yolcu bilgilerinin elektronik olarak bildirildiği sistemi.
İlgili sayfa →
V
- Voucher
- Rezervasyonun misafire ve hizmet sağlayıcıya gösterilen belgesi. Genellikle misafir adı, hizmet, tarih, kişi sayısı, alış yeri ve saati içerir.